htop Kullanımı ve Süreç Yönetimi Rehberi

Linux sistemlerde süreçleri izlemek ve yönetmek için kullanılan etkileşimli bir araç olan htop'un temel komutlarını, kısayollarını ve yapılandırma yöntemlerini öğrenin.

L
Linuxize
21 görüntülenme
htop Kullanımı ve Süreç Yönetimi Rehberi

htop Nedir?

htop, Linux sistemlerde çalışan süreçleri gerçek zamanlı olarak izlemenizi sağlayan, top komutunun daha gelişmiş ve kullanıcı dostu bir alternatifidir. Renkli arayüzü, fare desteği ve süreç yönetimi yetenekleriyle sistem yöneticileri için vazgeçilmez bir araçtır.

Başlangıç ve Temel Kullanım

Sisteminizi izlemeye başlamak için terminale sadece htop yazmanız yeterlidir. Ancak, belirli süreçlere odaklanmak istiyorsanız aşağıdaki seçenekleri kullanabilirsiniz:

htop -u kullanıcı_adı    # Sadece belirli bir kullanıcıya ait süreçleri gösterir
htop -p 1234,5678       # Sadece belirtilen PID numaralı süreçleri izler
htop -t                 # Süreçleri ağaç (tree) görünümünde başlatır

İpucu: Eğer sistem süreçlerine müdahale etmeniz gerekiyorsa (process kill veya renice), sudo htop komutu ile yönetici yetkileriyle çalıştırmayı unutmayın.

Gezinme ve Arama

Süreç listesi içerisinde hızlıca hareket etmek için şu tuşları kullanabilirsiniz:

  • Ok Tuşları: Listede yukarı/aşağı gezinme.
  • F3 veya /: Süreç ismi ile arama yapma.
  • F4 veya \: Süreç listesini filtreleme.
  • Space: Seçili süreci işaretleme (tag).

Süreç Yönetimi ve Sinyaller

htop üzerinden doğrudan süreçlere sinyal gönderebilirsiniz. F9 tuşuna bastıktan sonra ilgili sinyali seçebilirsiniz:

  • 15 (SIGTERM): Süreci düzgün bir şekilde kapatır.
  • 9 (SIGKILL): Süreci zorla ve anında durdurur.
  • 2 (SIGINT): Süreci kesintiye uğratır (Ctrl+C benzeri).

Yapılandırma ve Özelleştirme

htop arayüzünü kendi ihtiyaçlarınıza göre özelleştirebilirsiniz. F2 tuşuna basarak kurulum (setup) menüsüne girebilir, hangi sütunların görüneceğini veya üst kısımdaki sayaçların (CPU, RAM, Swap) stilini değiştirebilirsiniz. Tüm ayarlarınız ~/.config/htop/htoprc dosyasında saklanır.

Yaygın Sorunlar ve Çözümleri

Sorun: htop: command not found hatası alıyorum.
Çözüm: Dağıtımınıza uygun paket yöneticisi ile kurulum yapın: sudo apt install htop veya sudo dnf install htop.

Sorun: Süreç önceliğini (nice) değiştiremiyorum.
Çözüm: htop uygulamasını sudo yetkileriyle başlatın. Standart kullanıcılar genellikle kendi süreçleri dışındakilere müdahale edemez.

Kaynak

Linuxize